Rozwijanie mowy poprzez zabawy dźwiękonaśladowcze

Rozwijanie mowy poprzez zabawy dźwiękonaśladowcze
Autor Asia Głowacka
Asia Głowacka24 sierpnia 2023 | 9 min

Rozwój mowy u dziecka jest niezwykle ważnym etapem w jego życiu. Już od pierwszych miesięcy życia maluch zaczyna poznawać otaczający go świat poprzez dźwięki. Dlatego tak istotne jest stymulowanie rozwoju mowy poprzez różnego rodzaju zabawy dźwiękonaśladowcze. Pozwalają one rozbudzić wrażliwość słuchową dziecka, wzbogacić jego słownictwo oraz usprawnić narządy mowy. Aby wspomóc ten rozwój, warto wplatać zabawy dźwiękonaśladowcze zarówno w codzienne życie, jak i w proces nauki.

Wprowadzenie dziecka w świat dźwięków

Rozwijanie słuchu fonematycznego

Słuch fonematyczny, czyli zdolność do rozróżniania i identyfikowania poszczególnych dźwięków mowy, jest kluczowy w nauce mówienia. Już od pierwszych miesięcy życia dziecka warto stymulować rozwój tej umiejętności poprzez zwracanie jego uwagi na otaczające odgłosy - szum wiatru, dźwięk zabawki, głos mamy. Można bawić się z maluchem w naśladowanie i powtarzanie usłyszanych dźwięków, co pomoże mu lepiej uchwycić różnice między nimi.

Ćwiczenia uwagi słuchowej

Aby dziecko nauczyło się mówić, musi najpierw słuchać i skupiać uwagę na dźwiękach. Warto stymulować tę zdolność poprzez zabawy typu "co słychać?", w których maluch ma odgadywać źródło danego odgłosu. Można też bawić się w chowanego, gdzie dziecko ma znaleźć osobę lub przedmiot wydający dźwięk, co zmusza je do uważnego wsłuchiwania się.

Wyrabianie wrażliwości słuchowej

Im lepiej dziecko słyszy i identyfikuje dźwięki, tym łatwiej przyswoi sobie mowę. Dlatego ważne jest stymulowanie wrażliwości słuchowej poprzez zróżnicowane dźwięki - ciche i głośne, wysokie i niskie. Można bawić się w rozpoznawanie ich natężenia, wysokości, czy naśladować rytmy. Warto też słuchać z maluchem różnych gatunków muzyki i zachęcać go do improwizacji muzycznych.

Zabawy dźwiękonaśladowcze w domu

Naśladowanie odgłosów zwierząt

Zabawy w naśladowanie zwierząt są doskonałym sposobem na stymulowanie mowy u najmłodszych. Wspólne z dzieckiem odtwarzanie charakterystycznych odgłosów zwierząt, jak miauczenie, gdakanie czy szczekanie, rozwija jego zdolności artykulacyjne. Można bawić się w zagadywanki - "kto tak robi?" i zachęcać malucha do naśladowania kolejnych zwierząt. Takie zabawy dodatkowo poszerzą wiedzę dziecka o świecie.

Naśladowanie dźwięków natury

Codzienne życie dostarcza wielu okazji, by stymulować rozwój mowy poprzez zabawy dźwiękonaśladowcze związane z naturą. Wspólnie z dzieckiem można odtwarzać szum wiatru, szelest liści, śpiew ptaków czy szum deszczu. Takie ćwiczenia rozwijają kreatywność malucha, uczą go uważnego słuchania i naśladowania dźwięków. To świetny sposób, by bawiąc się poszerzać zasób słownictwa dziecka.

Odgłosy codziennych czynności

Życie codzienne dostarcza wielu okazji do zabawy dźwiękonaśladowczej - wystarczy zwrócić uwagę dziecka na rozmaite odgłosy. Można wspólnie naśladować dźwięki związane z jedzeniem, piciem, otwieraniem, gaszeniem światła, kąpielą czy praniem. To świetna okazja, by maluch poznawał nowe słowa i ćwiczył wymowę. Taka zabawa sprawi mu też wiele radości.

Zabawy dźwiękonaśladowcze przy nauce

Historyjki obrazkowe z odgłosami

Oglądanie historyjek obrazkowych to dobry moment na wplatanie elementów dźwiękonaśladowczych. Warto zachęcać dziecko, by samodzielnie podkładało odpowiednie odgłosy do obrazków - np. związane ze zwierzętami, zjawiskami pogodowymi czy czynnościami bohaterów. To świetny sposób na rozwijanie wyobraźni dźwiękowej malucha w trakcie zabawy.

Ćwiczenia oddechowe z dźwiękami

Połączenie ćwiczeń oddechowych z naśladowaniem dźwięków pomaga rozwijać kontrolę nad oddechem, a także usprawniać narządy mowy. Można zachęcać dziecko do robienia głębokich wdechów i wydechów przez zabawę w wiatr, dmuchanie, gwizdanie czy naśladowanie dźwięku samolotu. Warto też poćwiczyć wydłużanie fazy wydechowej podczas mówienia lub naśladowania dźwięków.

Piosenki z naśladowaniem

Nauka piosenek z elementami naśladowania odgłosów zwierząt, dźwięków natury czy pojazdów utrwali wiedzę dziecka i pomoże rozwijać mowę. Śpiewanie zachęca do precyzyjnego wymawiania głosek oraz ćwiczy pamięć. Dodatkowo wspólne muzykowanie to świetna zabawa i okazja do większej ekspresji dziecka.

Rozwijanie wyobraźni dźwiękowej

Rozwijanie mowy poprzez zabawy dźwiękonaśladowcze

Improwizacje głosowe

Zachęcanie dziecka do swobodnego eksperymentowania z głosem rozwija kreatywność i wyobraźnię dźwiękową. Można razem z maluchem improwizować, naśladując zwierzęta, pojazdy, postacie z bajek. Dzięki temu ćwiczy on świadomą kontrolę nad wydawanymi dźwiękami i poszerza umiejętności naśladowcze.

Teatrzyki dźwięków

Wspólne odgrywanie scenek ze zwierzętami lub postaciami wyłącznie za pomocą naśladowania odgłosów rozwija kreatywność i zdolności aktorskie dziecka. Można wykorzystać zabawki, samodzielnie wykonane rekwizyty. Dziecko bawiąc się uczy się kontrolować głos, intonację, natężenie dźwięku. To świetna zabawa i okazja do rozwoju.

Muzykowanie na instrumentach

Zachęcanie dziecka do spontanicznego muzykowania na instrumentach perkusyjnych, grzechotkach, dzwoneczkach stymulować będzie jego ekspresję i rozwój mowy. Można improwizować wspólnie z maluchem, odtwarzając proste rytmy i melodie. Naśladowanie dźwięków instrumentów pomaga też rozwijać umiejętności oddechowe i artykulacyjne.

Usprawnianie narządów mowy

Ćwiczenia języka i warg

Sprawne narządy mowy ułatwiają dziecku naukę wymowy i mówienia. Warto stosować zabawy usprawniające język (np. kląskanie, cmokanie, oblizywanie), czy ćwiczenia warg (np. wymawianie samogłosek przez zaokrąglanie warg). Można też połączyć je z zabawami dźwiękonaśladowczymi, co sprawi dziecku dodatkową radość.

Masaż i gimnastyka twarzy

Masaż twarzy, policzków, warg i języka pobudza krążenie, uelastycznia mięśnie i stymuluje narządy mowy. Warto łączyć go z zabawnymi ćwiczeniami oddechowymi i dźwiękonaśladowczymi np. dmuchaniem, cmokaniem czy robieniem "ryjek". Dziecko chętnie będzie powtarzało takie ćwiczenia, jeśli przybiorą formę wesołej zabawy.

Ćwiczenia oddechowe

Prawidłowy oddech ma kluczowe znaczenie dla rozwoju mowy. Ćwiczenia oddechowe (np. zdmuchiwanie piórek, nadmuchiwanie balonów, zabawy na instrumentach dętych) pomogą wydłużyć fazę wydechową podczas mówienia. Warto je urozmaicać poprzez wplatane zabawy dźwiękonaśladowcze, co zachęci dziecko do kontynuowania tych pożytecznych ćwiczeń.

Wspomaganie rozwoju mowy

Poszerzanie słownictwa

Im większym zasobem słownictwa dysponuje dziecko, tym sprawniej posługuje się mową. Warto wykorzystywać zabawy dźwiękonaśladowcze do wprowadzania i utrwalania nowych wyrazów, związanych np. ze zwierzętami, pojazdami, zjawiskami pogodowymi. Dzięki połączeniu słowa z jego dźwiękonaśladowczym odpowiednikiem łatwiej przyswoi ono sobie nowe słownictwo.

Usprawnianie wymowy głosek

Dziecko w wieku przedszkolnym może mieć problem z prawidłową wymową niektórych głosek. Ćwiczenia dźwiękonaśladowcze pomogą je usprawnić - dziecko chętniej będzie powtarzało trudne dźwięki, jeśli przybiorą one zabawną, naśladowczą formę. Np. opanowanie szumiącego "r" ułatwi zabawa w naśladowanie warkotu psa.

Stymulowanie rozwoju mowy

Regularne wplatanie zabaw dźwiękonaśladowczych w codzienne życie i naukę dziecka stymulować będzie jego rozwój mowy. Dzięki nim maluch rozwinie słuch fonematyczny, wzbogaci słownictwo, poprawi wymowę i nabierze pewności w posługiwaniu się mową. Najważniejsze to zapewnić dziecku przy tym dużo radości i zabawy, a efekty na pewno przyjdą.

Podsumowanie

Rozwój mowy u dziecka jest procesem, który wymaga stymulowania od najmłodszych lat. Jak pokazuje powyższy artykuł, zabawy dźwiękonaśladowcze są doskonałym sposobem na wspieranie tego rozwoju. Pozwalają rozbudzić wrażliwość słuchową malucha, wzbogacić jego słownictwo, usprawnić narządy artykulacyjne i zwiększyć pewność w posługiwaniu się mową. Co ważne, zabawy te można wplatane zarówno w codzienne życie, jak i w proces nauki dziecka. Dzięki połączeniu przyjemnego z pożytecznym, ćwiczenia dźwiękonaśladowcze są chętnie podejmowane przez maluchy. Warto więc wzbogacać nimi zabawy z dzieckiem, aby wesprzeć harmonijny rozwój jego mowy.

Najczęstsze pytania

Już od pierwszych miesięcy życia dziecka można stymulować jego rozwój mowy poprzez zabawy dźwiękonaśladowcze - zwracanie uwagi na otaczające odgłosy, naśladowanie dźwięków. Wraz z wiekiem zabawy można stopniowo rozwijać i wzbogacać.

Warto wplatać elementy dźwiękonaśladowcze w codzienne życie i zabawy z dzieckiem. Dobrze jest poświęcać na takie zabawy przynajmniej kilkanaście minut dziennie, a także wykorzystywać ku temu naturalne sytuacje, np. spacer.

Zabawy dźwiękonaśladowcze mogą być całkowicie spontaniczne i bazować na otaczających dziecko dźwiękach. Można też przygotować rekwizyty, obrazki, nagrania, by urozmaicić zabawę. Ważne jest zaangażowanie osoby dorosłej.

Trzeba pamiętać, że zabawa dźwiękonaśladowcza ma przede wszystkim sprawiać dziecku radość. Warto stosować pochwały, aby zachęcić malucha i podtrzymać jego entuzjazm. Pomocne będą też rekwizyty, elementy teatralizacji, czy zabawy z kilkorgiem dzieci.

Systematyczne zabawy dźwiękonaśladowcze korzystnie wpływają na rozwój mowy dziecka - lepszy słuch fonematyczny, bogatsze słownictwo, sprawniejsza wymowa, lepsza kontrola oddechu. Maluch zyskuje też pewność siebie w posługiwaniu się mową.

5 Podobnych Artykułów

  1. 7 kreatywnych pomysłów na kolorowanki dla dzieci
  2. Mroczne tajemnice rodzinne: skomplikowane relacje w serialach rodzinnych
  3. Jak uczyć dziecko rozpoznawania emocji?
  4. Jak często kąpać niemowlę? Praktyczne porady dla nowych rodziców
  5. Rozwijanie zdolności manualnych poprzez wycinanki
tagTagi
shareUdostępnij artykuł
Autor Asia Głowacka
Asia Głowacka

Jestem Asia i serdecznie witam Was na blogu poświęconym macierzyństwu i rodzicielstwu. Dla mnie bycie mamą to najpiękniejsza i najbardziej wymagająca rola w życiu. Na moim blogu znajdziecie artykuły, porady oraz relacje z mojego doświadczenia jako matki. 

Oceń artykuł
rating-fill
rating-fill
rating-fill
rating-fill
rating-fill
Ocena: 0.00 Liczba głosów: 0

Komentarze(0)

email
email